Öz ehtiyatlarına görə “Şahdəniz”dən sonra Azərbaycanın ikinci ən böyük qaz yatağı olan “Abşeron”un böyük qazının bazarlara çıxarılması planının müzakirələri başlayıb.
“Azərbaycan Respublikası Dövlət Neft Şirkətinin (SOCAR) prezidenti Rövşən Nəcəf 20 iyul 2023-cü il tarixində Fransanın “TotalEnergies” şirkətinin baş vitse-prezidenti Jean-Luc Guiziou ilə görüşüb.
Caspian Barrel SOCAR-ın mətbuat xidmətinin yaydığı məlumata əsasən bildirir ki, görüşdə 11 iyul 2023-cü il tarixində cari ilin ilk altı ayının sosial-iqtisadi yekunlarına həsr olunan müşavirədə Azərbaycan Respublikasının Prezidenti cənab İlham Əliyev tərəfindən “Abşeron” qaz-kondensat yatağının işlənməsinin ikinci mərhələsi üzrə verilən tapşırıqları rəhbər tutaraq, layihənin icrası ilə bağlı görüləcək işlər müzakirə edilib.
Görüş çərçivəsində “Abşeron” qaz-kondensat yatağının işlənməsinin İlkin Hasilat Sxemi (İHS) mərhələsi üzrə cari ilin iyul ayının əvvəlində hasilata başlanılmasından məmnunluq ifadə olunub, layihənin cari vəziyyəti və ölkəmizin hasilat potensialının artırılması baxımından əhəmiyyəti vurğulanıb.
Qeyd edək ki, Xəzər dənizinin Azərbaycan sektorunda, Bakıdan təxminən 100 kilometr cənub-şərqdə yerləşən “Abşeron” qaz-kondensat yatağının işlənməsi iki mərhələdə həyata keçirilir.
İlkin hasilat layihəsi çərçivəsində hazırda gündəlik 4,3 milyon kubmetr qaz və 1400 ton kondensat hasil olunur (illik orta hesabla 1,5 milyard kubmetr qaz və 500 min ton kondensat çıxarılması planlaşdırılır).
Caspian Barrel xatırladır ki, “Abşeron” yatağı üzrə Hasilatın Pay Bölgüsü Sazişi 2009-cu ildə imzalanıb. 2011-ci ilin sentyabrında burada dənizin 474 dərinliyində 6874 metr dərinlikdə qazılan kəşfiyyat quyusunun məhsuldar karbohidrogen layları açmağa müvəffəq olub.
2011-ci ilin 2 iyul tarixində Fransanın “Total” şirkəti (kəşfiyyat işləri üzrə operator, indiki “TotalEnergies” şirkəti) kəşfiyyat quyusunun təhlil edilmiş nəticələrini açıqlayaraq məhsuldar layin qalınlığının 160 metr, Balaxanı və Fasilə lay qatlarında kəşf edilmiş ehtiyatların isə 150-300 milyard kubmetr arasında olduğunu bildirib.
“Abşeron” yatağında həyata keçirilən layihə nəticəsində açılmış yataq Fransa şirkətinin son 10 ildəki ən böyük kəşf hesab edilib.
21 noyabr 2016-cı il tarixdə “Abşeron” yatağı üzrə “İlkin Qaz Hasilatı” planının həyata keçirilməsi çərçivəsində müqavilə iştirakçıları arasında müqavilə və kommersiya şərtlərini müəyyən edən Saziş imzalanır.
Razılaşdırılmış sənədə görə, işlənmə suyun 450 metr dərinliyində bir hasilat quyusunun qazılmasını nəzərdə tutur. Yüksək təzyiqli yataqda baş tutacaq hasilat kondensat da daxil olmaqla gündə təxminən 35 min barel neft ekvivalenti həcmində qiymətləndirilir. İstehsal olunan qaz bütünlüklə Azərbaycanın daxili bazarına yönəldiləcək.
O zaman SOCAR mütəxəssisləri “Abşeron” yatağından ilk qazın hasil edilməsini 2019-cu ilin ilk rübünə proqnoz edirdilər.
15 aprel 2019-cu il tarixdə saat 13:00-da “Caspian Driling Company” (CDC, SOCAR-ın dənizdəki əməliyyatlar üzrə qazma şirkəti) şirkəti “Heydər Əliyev” altıncı nəsil yarımdalma qazma qurğusunda “Abşeron” yatağında həyata keçirdiyi qiymətləndirmə quyusunun qazılması zamanı 7 411 metr (ümumi ölçülmüş dərinlik) dərinliyə çatmaqla indiyə qədər həm Xəzər dənizində, həm də Xəzər dənizi hövzəsi ölkələrində qazılmış quyular içərisində rekord göstəriciyə imza atıb – qazma gedişinə görə ƏN DƏRİN QUYU qazılıb.
Həmin quyunun nəticələri əsasənda SOCAR-ın qiymətləndirmələrinə görə, “Abşeron” yatağının potensial ehtiyatları 350 mlrd. kubmetr qaz və 45 mln. ton kondensat təşkil edir.
Hazırda “Abşeron” layihəsinin səhmdarları SOCAR (50%) və “TotalEnergies” (50%) şirkətləridir.
